Andere informatie en diensten van de overheid: www.belgium.be Logo des autorités fédérales belges

Institut pour l'égalité des femmes et des hommes homepage

Pleegouderschap

Pleegzorg is de (tijdelijke) zorg voor kinderen en jongeren, of volwassenen met een (vermoeden van een) handicap en/of een psychiatrische problematiek, en die niet bij hun familie kunnen wonen. Deze opvang kan plaatsvinden bij vrijwillige pleegouders of pleeggezinnen die bereid zijn om (tijdelijk) leden van deze kwetsbare groep op te vangen, in samenwerking met een dienst voor pleegzorg.

Informeer naar je wettelijke verplichtingen rond pleegzorg.

Er zijn twee soorten verlof die specifiek bedoeld zijn voor pleegouders:

  • het pleegouderverlof, waarmee je de komst van een pleegkind in het huishouden in het kader van een langdurige pleegzorg kan begeleiden;
  • het pleegzorgverlof, waarmee je vrij kan nemen voor bepaalde formaliteiten in verband met de pleegzorg.

Let op: vanaf 1 juli 2025 kunnen ouders die een kind in hun gezin opvangen in het kader van langdurige pleegzorg* ook aanspraak maken op ouderschapsverlof (thematisch verlof), net als andere ouders.

* Onder langdurige pleegzorg wordt verstaan pleegzorg waarbij vanaf het begin duidelijk is dat het kind ten minste 6 maanden bij hetzelfde pleeggezin of bij dezelfde pleegouder(s) zal verblijven.

PLEEGOUDERVERLOF

De werkneemster/werknemer die een minderjarig kind in het gezin opvangt in het kader van langdurige pleegzorg heeft recht op pleegouderverlof.

Pleegouderverlof omvat:

  • Een individueel (niet-overdraagbaar) verlof van maximaal 6 weken (dat in bepaalde gevallen kan worden verlengd, in het bijzonder wanneer meerdere kinderen tegelijk worden opgevangen of wanneer het kind een handicap of een lichamelijke of geestelijke aandoening heeft). Dit verlof moet worden opgenomen in een ononderbroken periode van ten minste één week, binnen de 12 maanden na de inschrijving van het kind als gezinslid in het bevolkingsregister of het vreemdelingenregister.
  • Een bijkomend verlof, te verdelen tussen de ouders, van 4 weken voor pleegzorg vanaf 1 januari 2025 en van 5 weken vanaf 1 januari 2027.

De eerste 3 dagen van dit pleegouderverlof zijn voor jouw rekening, de rest van deze periode wordt gedekt door de mutualiteit van de werkneemster/werknemer.

Raadpleeg de website van de FOD Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg of de website van het RIZIV voor meer informatie over pleegouderverlof.

Maak een afspraak met je werkneemster/werknemer om het pleegouderverlof te plannen en diens eventuele vervanging te bespreken.

Hoeveel verlofdagen is je werkneemster/werknemer van plan op te nemen? Hoe ga je diens werklast tijdens het verlof opvangen?

Spreek af hoe de communicatie tijdens het pleegouderverlof zal verlopen.

Het is belangrijk om het contact tijdens het pleegouderverlof te beperken. Dit is een bijzondere tijd voor het gezin, een periode om te wennen aan het nieuwe leven met een nieuw gezinslid en om van deze bijzondere momenten te genieten.

Neem enkele dagen voordat de medewerk-st-er weer aan het werk gaat contact met hem of haar op om afspraken te maken over de terugkeer en de organisatie van de eerste werkdag of -week.

Ontsla je werkneemster/werknemer niet omdat die pleegouderverlof wil opnemen!

Het recht om een werkneemster/werknemer te ontslaan is beperkt vanaf 2 maanden vóór het begin van het verlof tot 1 maand na het einde ervan, overeenkomstig artikel 30sexies van de wet betreffende de arbeidsovereenkomsten van 3 juli 1978.

Gedurende deze periode kan je je werkneemster/werknemer alleen ontslaan om een reden die losstaat van het opnemen van het pleegouderverlof. Als werkgever moet je het bewijs leveren van de reden die voor het ontslag wordt aangevoerd.

Noteer deadlines voor het afhandelen van administratieve taken in de agenda.

  • De werkneemster/werknemer moet je ten laatste 1 maand vóór de daadwerkelijke aanvang van het pleegouderverlof op de hoogte stellen van het voornemen om pleegouderverlof op te nemen, bij voorkeur per aangetekende brief of via een mededeling vergezeld van een door jou ondertekende ontvangstbevestiging. In dit document moeten de begin- en einddatum van het verlof worden vermeld.
  • De werkneemster/werknemer moet je de attesten waaruit de langdurige pleegzorg blijkt uiterlijk bij het begin van het pleegouderverlof voorleggen. Deze documenten kunnen verkregen worden bij de pleegzorgdienst.
  • De werkneemster/werknemer dient bij de eigen mutualiteit een aanvraag in om recht te hebben op een uitkering voor de resterende duur van het pleegouderverlof (na de eerste 3 dagen). De werkneemster/werknemer moet daarom het gedeelte “werknemer” van het document invullen en zal je vervolgens vragen om het gedeelte “werkgever” in te vullen op het online beschikbare informatieformulier van diens mutualiteit.
  • Je werkneemster/werknemer moet de eigen mutualiteit uiterlijk 8 dagen na diens werkhervatting op de hoogte brengen via het online formulier.

PLEEGZORGVERLOF

Pleegouders kunnen genoodzaakt zijn zich vrij te maken voor diverse administratieve stappen, om de begeleidingsdiensten te ontmoeten die bij de pleegzorg betrokken zijn, hoorzittingen bij te wonen of contacten te onderhouden in verband met de pleegzorg. Deze stappen, die tijd en beschikbaarheid vergen, kunnen een aanzienlijke emotionele en organisatorische belasting vormen.

Om aan deze verschillende stappen deel te nemen, kan de werkneemster/werknemer onder meer gebruikmaken van het pleegzorgverlof, met een maximale duur van 6 dagen per kalenderjaar, wanneer aan de wettelijke voorwaarden is voldaan. Wanneer twee pleegouders voor dezelfde pleegzorg zijn aangewezen, moeten deze 6 dagen tussen de twee pleegouders worden verdeeld.

Tijdens dit verlof wordt de uitvoering van de arbeidsovereenkomst opgeschort. De werkneemster/werknemer ontvangt geen loon van de werkgever, maar heeft recht op een uitkering ten laste van de RVA.

Bezoek de website van de FOD Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg en de website van de RVA voor meer informatie.

TIP

Wees flexibel en pas de werkorganisatie aan, zodat de werkneemster/werknemer de afspraken in verband met het pleegouderschap kan bijwonen.

Discrimineer je werkneemsters/werknemers niet wegens hun rol als pleegouder.

Pleegzorg valt onder het beschermde criterium ‘gezinsverantwoordelijkheden’ in de Genderwet van 10 mei 2007. Je mag een werkneemster/werknemer niet benadelen onder het voorwendsel dat die een kind opvangt.

Discriminatie op het werk kan verschillende vormen aannemen, bijvoorbeeld het anders behandelen van een werkneemster/werknemer, pesterijen, het niet in aanmerking nemen van een gekwalificeerde werkneemster/werknemer voor een promotie, het niet aannemen van een kandidaat/kandidate vanwege diens rol als pleegouder, het ontslaan van een werkneemster/werknemer wegens afwezigheid in verband met pleegzorg, enzovoort. Je kan preventiecampagnes voeren om je teams te sensibiliseren of hen te leren om vooroordelen en discriminerend gedrag te herkennen.

In hetzelfde thema

« Balans werk-privé »